Are you a webmaster? Find out how to easily add Textise to your web site.


This page has been Textised!
The original page address was https://www.ftm.nl/artikelen/pesticide-hersenontwikkeling-foetus?share=1

Chemische structuur chloorpyrifos
© Wikimedia

12 augustus 06:00 - [Image: clock]   2 MIN.   Pesticide kan hersenontwikkeling foetus schaden
    De pesticide chloorpyrifos werd in 2006 op de Europese markt toegelaten. Binnenkort wordt gestemd over een nieuwe goedkeuring. Uit heranalyse blijkt dat de pesticide gevaarlijker is dan gedacht: onafhankelijke experts wijzen erop dat fabrikant Dow Chemical haar onwelgevallige gegevens heeft weggemoffeld. Chloorpyrifos kan het ongeboren kind schaden, waarschuwt voedselwaakhond EFSA nu. Een veilige ondergrens is niet vast te stellen; een Europees verbod volgt naar verwachting snel.

    De Europese voedselwaakhond EFSA kwam op 2 augustus met een schokkende bevinding: de pesticide chloorpyrifos, al dertien jaar toegestaan in Europa, kan de hersenontwikkeling van een foetus schaden. Een veilige dosis is niet vast te stellen. Een Europees verbod volgt waarschijnlijk snel. Volgens critici had fabrikant Dow Chemical al in 1998 aanwijzingen dat het middel gevaar opleverde, maar hield het bedrijf dit verborgen voor toezichthouders en publiek.   

    Chloorpyrifos wordt bij de teelt van groente en fruit gebruikt om insecten te doden. Het middel wordt breed ingezet: een steekproef uit 2016 vond in circa 5,5 procent van alle levensmiddelen in de Europese Unie sporen van de insecticide. 

    Dat de European Food Safety Authority (EFSA) nu met haar bevindingen over chloorpyrifos naar buiten treedt, is uiterst opmerkelijk. EFSA deed dit op speciaal verzoek van de Europese Commissie. Officieel is de herbeoordeling van de risico’s van de pesticide namelijk nog gaande. De ongewone stap volgde op een serie onthullingen van een Europees team van onderzoeksjournalisten, waar onder meer de Franse krant Le Monde, het Belgische tijdschrift Knack, de Spaanse krant El Confidencial en nieuwswebsite EUobserver aan deelnamen.

    ...één enkele studie op basis waarvan de ‘ontwikkelingsneurotoxiciteit’ van het bestrijdingsmiddel werd ingeschat

    Met het onderzoeksproject Chlorpyrifos – the Unknown Pesticide onthulden zij dat voor de herbeoordeling van de Europese markttoelating van het bestrijdingsmiddel de fabrikanten slechts één enkele studie aan de toezichthouders overhandigden op basis waarvan de ‘ontwikkelingsneurotoxiciteit’ van het bestrijdingsmiddel werd ingeschat. Het betrof een onderzoek met ratten uit 1998, uitgevoerd door Dow Chemical.

    Maar Dow Chemical zou in de studie onwelgevallige bevindingen hebben weggemoffeld. Dat concluderen wetenschappers die inzage kregen in de ruwe onderzoeksdata, en daarover in november 2018 in het vakblad Environmental Health publiceerden. Uit de gegevens zou blijken dat bij de geteste ratten wel degelijk effecten op de ontwikkeling van de hersenen te zien zijn. Die conclusie droeg het bedrijf nooit aan bij de autoriteiten. Wetenschappers van Dow Chemical hebben in januari van dit jaar, eveneens in het tijdschrift Environmental Health, op de aantijgingen gereageerd. Zij stellen dat de waargenomen vermindering van het hersengewicht bij de geteste ratten achteraf kan zijn ontstaan door het prepareren van het hersenweefsel in formaldehyde, en dus niet werd veroorzaakt door chloorpyrifos. 

    Corteva Agriscience, de naam waaronder de landbouwafdeling van Dow Chemical tegenwoordig opereert, blijft de veiligheid van chloorpyrifos met klem verdedigen. Het bedrijf noemt de pesticide tegenover nieuwswebsite EUobserver ‘een van de best onderzochte bestrijdingsmiddelen ter wereld’, en wijst op de toelating in zo’n honderd landen wereldwijd.

    Maar voedselautoriteit EFSA gaat niet langer in die redenering mee. In de voorlopige bevindingen die het agentschap nu naar buiten heeft gebracht, staat dat chloorpyrifos niet voldoet aan de ‘criteria voor menselijke gezondheid’ die in Europa van kracht zijn. Behalve neurotoxisch is chloorpyrifos volgens het agentschap mogelijk ook ‘genotoxisch’. Dat betekent dat het bestrijdingsmiddel het DNA van cellen kan beschadigen.

    Een woordvoerder van EFSA laat Follow the Money weten dat bij de beoordeling van chloorpyrifos de publicatie in Environmental Health, waarin de studie van Dow Chemical uit 1998 opnieuw werd geanalyseerd, sterk heeft meegewogen. Daarnaast baseert het agentschap zich op bevolkingsonderzoeken die een verband laten zien tussen prenatale blootstelling (tijdens de zwangerschap) en een verhoogd risico op ontwikkelingsstoornissen bij kinderen.

    De licentie van chloorpyrifos verloopt op 31 januari 2020. Uiteindelijk zijn het de Europese lidstaten die beslissen over mogelijke verlenging, of – wat nu waarschijnlijker is – een verbod op de pesticide.

    Het Europees Parlement wil al langere tijd dat studiegegevens over de veiligheid van pesticiden standaard openbaar gemaakt worden. Inmiddels is in Brussel overeenstemming bereikt over een wet die dat in de toekomst moet regelen. Nu nog wordt de data van de fabrikanten vaak alleen vertrouwelijk gedeeld met toezichthouder EFSA, en is daardoor voor onafhankelijke experts niet na te lopen.

    Deel dit artikel, je vrienden lezen het dan gratis

    Over de auteur  Vincent Harmsen Gevolgd door 491 leden
    Schreef over dieselgate en de Monsanto Papers; onderzoekt voor FTM de lobby achter vervuilende en ongezonde industrie├źn.

    Volg deze auteur en blijf op de hoogte via e-mail

    Volg Vincent Harmsen
    Verbeteringen of aanvullingen?    Stuur een tip
    Annuleren
    deel deze  quote
    Platform voor onderzoeksjournalistiek
    Website door:

    Hosting door:

    FTM maakt gebruik van cookies, waaronder ook cookies van derde partijen. Dit doen we om onze website te verbeteren. Meer weten? Lees ons cookiebeleid.



    Textise: Back to top

    This text-only page was created by Textise (www.textise.net) © Textise - CPC LLC
    To find out more about our product, visit Textise.org.